مقدمه
همه ما (کسانی که در کنکور شرکت کردهاند) حداقل یکبار با این انتخاب مهم رو به رو شدهایم. انتخابی که گرچه در رتبه و عملکرد ما در کنکور اثری نمیگذارد اما آن را به ثمر مینشاند. بسیار شنیدهایم که فلانی با رتبه کشوری فلان که رتبه خوبی هم هست نتیجه مطلوبی نگرفته است یا برعکس افرادی که با رتبهای زیادتر نتیجه بهتری گرفتهاند. اگر بحث سهمیهها و منطقهبندیهای متفاوت را عامل این اتفاق نیابیم، به احتمال زیاد علت این رخدادها شیوه انتخاب رشته کنکور این افراد است. اگر شما هم مثل من رتبه تک رقمی کنکور نبودهاید، دعوت میکنم تا با من در این مقاله همراه باشید.
مواجهه با تبلیغات مبالغهآمیز انتخاب رشته!
وقتی به زمان انتخاب رشته نزدیک و نزدیکتر میشویم، افرادی شروع به مبالغه کردن راجع به انتخاب رشته میکنند و اهمیت آن را حتی از رتبه و تقسیمبندیهای سازمان سنجش نیز بیشتر مینمایند که البته نمیتوان گفت خیلی بیراه میگویند. اما حقیقت این است که انتخاب رشته کنکور قرار نیست عملکرد و رتبه و نوع سهمیه شما را عوض کند، ولی اگر انتخاب واحد خوبی انجام دهید نتیجه بهتری از رتبه و تلاشهای کنکور میگیرید و برعکس انتخاب رشته بد میتواند با شگفتی زحمات شما را دچار خسارت کند و به آینده آکادمیک شما لطمه بزند.
پس شاید انتخاب رشته نتواند خیلی چیزها را عوض کند اما قطعاً باید به آن اهمیت داد. میتوان گفت یک انتخاب رشته بد بسیار بیشتر از یک رتبه بد به شما آسیب میزند (گرچه این نظر شخصی من است!). اما به راستی انتخاب رشته بد و خوب چیست؟
درست و غلط نه! بهتر و بدتر
مسلم است که خوب و بد در انتخاب رشته کنکور یک امر نسبی و وابسته به عوامل متعددی است. عواملی که اینجانب آنها را در سه دسته تقسیم میکنم:
1. خود شما
همه عواملی که به خود شما مربوطاند مثل:
- علاقه شما
- روحیات شما
- وسواسها و حساسیتهای شما
- شخصیت شما
- استعداد واقعی شما
- تغییر و تطبیقپذیری شما
بسیار مهم است که خودتان را بیشتر بشناسید تا بتوانید انتخاب رشته مناسبتری داشته باشید. گاهی اوقات گذر زمان نشان میدهد که علایق ما با استعداد و شخصیت ما سازگاری ندارند. گاهی علایق ما به دلیل جو خانه یا جامعه است. مطمئناً بعد از کنکور زمانی زیادی تا روز انتخاب رشته دارید و توصیه میکنم تا حد امکان سعی در شناخت خود، رشتهها، سبک زندگیها، دانشگاهها و… داشته باشید.
2. خانواده شما
به هر حال نظر خانواده، شرایط خانوادگی و زندگی شما در تصمیم نهایی اثرگذار است و عوامل زیادی نیز هستند. پس دسته دوم عواملی هستند که به خانواده، جامعه، امکانات و شهر و… بستگی دارند.
3. عملکرد شما
بعد از تصمیمگیری و بررسیهای عوامل قبلی، شما باید با واقعیت روبهرو شوید و ببینید چقدر عملکرد شما به اهداف و گزینههای مطلوب شما نزدیک است. در این مرحله باید تا میشود انتخاب رشته خود را به گونهای انجام دهید که شانس خود را برای قبولی در گزینههای مطلوب یا گزینههای نزدیک به آنها بالا ببرید.
دقت کنید که در انتخاب رشته کنکور قطعیتی وجود ندارد و شما باید شرایط متفاوت در قبولی را لحاظ کنید. پس یک انتخاب رشته خوب بسته به عوامل مختلفی است و یک دستهبندی خودمانی برای آن بیان کردیم.
نکته مهم: نویسنده این مقاله روانشناس نیست و صرفاً نظرات و تجارب خود را با شما در میان میگذارد. پس در بازه زمانی بعد کنکور تا انتخاب رشته راجع به همه این موارد با افراد با تجربهتر و کارآزمودهتر مشورت کنید.
انتخاب رشته کردم حتی به غلط!
اینکه با توجه به تعریف شما از انتخاب رشته خوب چیه و بهتر و بدتر برای شما چه تعریفی در رشته محل دارد؛ احتمالات مختلفی برای قبولی وجود دارد که برخی با توجه به قوانین سنجش و رتبه و عملکرد خودشان تصمیم میگیرند انتخاب رشته نکنند. این بحث بسیار مفصل است و خود یک مقاله جدا است، اما به طور خلاصه میگویم که در خیلی از موارد انتخاب رشته کردن بهتر از انتخاب رشته نکردن است. پس خواهشاً اگر به این تصمیمگیری سخت رسیدید با افراد مجرب و با تجربه مشورت کنید.
نتیجهگیری
همه اینها برای رسیدن به این بخش بود. گرچه سعی کردهایم در مقالات دیگر به صورت جزئیتر به انتخاب رشته بپردازیم و به امید خدا در ادامه نیز مقالات بیشتری در این زمینه مینویسیم، اما در این مقاله صرفاً قصد داشتیم تا شما را با این مطلب مواجه کنیم که: به راستی انتخاب رشته کنکور مهم است.
انتخاب رشته فقط برای کنکور نیست و در ادامه با شما خواهد بود. از دانشگاهی که انتخاب میکنید و خوبیها و بدیهایش تا رشته و بازار کار و… و مهمتر از همه حس شما نسبت به زندگی اکادمیکتان!
انتخاب رشتهای خوب:
- هزینههای شما را کمتر میکند
- فرصتهای بیشتری برای شما میآورد
انتخاب رشته بد:
- چالشهای بیشتری برای شما ایجاد میکند
پس لطفاً بعد کنکور به این موضوع اهمیت بیشتری بدهید و تلاش کنید خود، رشتهها و فضای هر رشته و دانشگاهی را بیشتر بشناسید.
با آرزوی موفقیت و سربلندی برای همه شما عزیزان.
تیم کتابسنج